Program/Wydarzenia
MAJ 2019
Społeczność
Program

Wystawa: Armia Andersa - Szlak Nadziei w Instytucie Polskim

25 stycznia – 20 marca 2019
Polska institutet
Mosebacke torg 4, Stockholm

Wernisaż: sobota, 25 stycznia, godz. 17.00-19.00

Wystawę można oglądać od 28 stycznia do 20 marca 2019, od poniedziałku do piątku, w godz. 11.00-16.00.

Wstęp wolny!

Armia Andersa to potoczna nazwa Polskich Sił Zbrojnych na Wschodzie w latach 1941-1942, utworzona od nazwiska dowódcy – generała Władysława Andersa. Armia powstała na terenie ZSRR w sierpniu 1941, ale już w marcu 1942 została ewakuowana przez Iran do Palestyny. Tam przeszła pod dowództwo brytyjskie, aby następnie zasilić oddziały II Korpusu Polskiego we Włoszech.

Wystawa „Armia Andersa – Szlak Nadziei” przybliża genezę armii, począwszy od przedstawienia losów Polaków, którzy po podpisaniu paktu Ribbentrop-Mołotow i agresji na Polskę w 1939 r. znaleźli się pod okupacją sowiecką. Dzięki Armii Andersa cywile - w tym tysiące dzieci - byli w stanie rozpocząć nowe życie w wolnym świecie. Żołnierze mogli zaś walczyć o wolną Polskę.

Realizując układ Sikorski-Majski w dniu 14 sierpnia 1941 r. Polska i ZSRR zawarły umowę wojskową precyzującą powołanie na terytorium Związku Sowieckiego Armii Polskiej stanowiącej „część sił zbrojnych suwerennej Rzeczypospolitej Polskiej”. Śmiertelność Polaków po pobycie w łagrach i obozach była bardzo wysoka. Wydawało się więc, iż nie będzie możliwe sformowanie z nich pełnowartościowego wojska. Armia miała się składać tylko z jednostek lądowych, które „będą przesunięte na front dopiero po osiągnięciu pełnej gotowości bo¬jowej”.

Na dowódcę nowotworzonej Armii Polskiej gen. Władysław Sikorski wyznaczył 11 sierpnia 1941 r. gen. Władysława Andersa, który od 22 miesięcy przebywał w moskiewskim więzieniu. Po latach życia w niewoli ci żołnierze-tułacze mogli wrócić do świata, w którym pojawia się nadzieja na lepsze jutro. Chociaż trwała wojna, ci którzy do¬tarli do Armii Andersa mogli się poczuć tak, jakby im los powtórnie ofiarował życie.

Gen. Władysław Anders w przemówieniu radiowym nadanym z Moskwy do Polaków mówił:
„Wyciągniętą do nas rękę przyjęliśmy z całą szczerością i wiarą. My, Pola¬cy… posiadamy jedną bezcenną cnotę: nie umiemy zdradzić… Daleka i ciężka droga prowadzi nas do Polski… Musimy patrzeć w przód na to co być musi, na wolną, sprawiedliwą i demokratyczną Polskę. Jestem głęboko przekonany, że w tej ciężkiej chwili ten jedyny święty cel zjedno¬czy nas.”

Z tą wiarą gen. Anders zebrał już wkrótce w Armii Polskiej w Rosji Sowieckiej ponad 120 000 osób. Niestety, nie wszyscy Polacy do niej dotarli, a ci, co mieli taką możliwość, musieli wyruszyć w długą drogę do Polski przez Azję Środkową, Iran, Irak, Palestynę, Egipt, Włochy. Przez 1334 dni Armia Andersa pokonała ponad 12 tys. kilometrów na „Szlaku nadziei”, w drodze do Ojczyzny. Od Buzułuku w Rosji, aż po przełęcz Brenner w Tyrolu. Do granic obecnej Polski zabrakło 500 km. Na ich przejście potrzeba było czekać bez mała pół wieku.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, przyjdź na wystawę „Armia Andersa - Szlak Nadziei” w Instytucie Polskim.
Serdecznie zapraszamy!

« Wstecz